Stop hodowli przemysłowej - Aktualności

Czy ludzkość czeka zagłada? Na fermach w Europie odkryto ponad 400 genów oporności na antybiotyki.
Data: 2018-09-26

Polska zajmuje niechlubne 2 miejsce w Europie pod względem ilości Krytycznie Ważnych Antybiotyków podawanych zwierzętom fermowym - rocznie zużywa się tu blisko 600 ton antybiotyków, z czego 90% jest podawane zapobiegawczo całym grupom zwierząt. Problem antybiotykooporności bakterii rośnie nieustannie z roku na rok. Naukowcy alarmują - “problem bakterii opornych na antybiotyki w przyszłości może stać się przyczyną wymarcia ludzkości”.

Kilka miesięcy temu międzynarodowa grupa badaczy pod patronatem Uniwersytetu Complutense w Madrycie przeprowadziła badania pod kątem antybiotykooporności bakterii na ponad 350 fermach brojlerów i świń na obszarze Unii Europejskiej, w tym w Polsce.

Przeanalizowano próbki od ponad 9000 zwierząt, a otrzymane wyniki są zatrważające - we florze bakteryjnej jelit zwierząt odkryto w sumie 407 genów odpowiedzialnych za oporność bakterii na antybiotyki.  Niektóre z tych genów występowały wśród wszystkich przebadanych osobników, a 24 były wspólne dla obu gatunków zwierząt.

Naukowcy twierdzą, że rezultaty badania przedstawiają ogólną antybiotykooporność mikrobiomu we wszystkich fermach przemysłowych o zbliżonych warunkach w Europie.


Zapytany o konsekwencje postępującego wzrostu antybiotykooporności bakterii główny inspektor badania Bruno Gonzalez odpowiada: “Jeśli nie zmieni się warunków hodowli zwierząt na fermach, to w przyszłości problem antybiotykoopornych bakterii może stać się główną przyczyną wymarcia ludzkości.”

“Bakterie przekazują geny oporności na antybiotyki innym bakteriom, które spotykają w układzie pokarmowym człowieka, co ostatecznie może powodować poważne utrudnienia w leczeniu chorób bakteryjnych” - skomentował Dr. Gail Hansen.

“Przykro nam, ale nie wyleczymy pani, bo żadne antybiotyki już nie działają. Szczepy bakterii ewoluowały” - ciężko nam sobie to teraz wyobrazić, jednak według prognoz badaczy takie zdanie usłyszane od lekarzy możliwe, iż za kilka lat nie będzie dłużej dziwić - według raportów FDA obecne w przebadanym mięsie supermarketowym bakterie już wykazały oporność na 1 z 14 testowanych na nich antybiotyków. Według Agencji 80% przebadanego mięsa zawierało antybiotykooporne bakterie.

Zdaniem WHO (Światowa Organizacja Zdrowia) oporność bakterii na antybiotyki stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego i bezpieczeństwa żywności. Już teraz w samej Europie rocznie umiera z tego powodu 25 000 ludzi.

Z czego  wynika nadużywanie stosowania antybiotyków na fermach?

Regularne, masowe podawanie antybiotyków całym grupom zwierząt jest niestety bardzo częstą praktyką stosowaną w większości ferm z prostego względu: pozwala to na utrzymywanie dziesiątek i setek tysięcy, a czasem kilku- lub kilkunastu milionów zwierząt stłoczonych w ogromnych, nieprzewiewnych halach i klatkach na jednej fermie.

W takich warunkach ryzyko rozwoju i rozprzestrzenienia się chorób wśród zwierząt jest bardzo wysokie - antybiotyki podawane są zatem profilaktycznie całym zdrowych grupom zwierząt, co powoduje rosnącą antybiotykooporność bakterii i powstawanie superbakterii, które będąc groźnymi patogenami, wraz z mięsem lądują później na naszych talerzach.


Zwierzętom podaje się średnio 3 razy więcej antybiotyków niż wynosi zalecana bezpieczna dawka, a ich stosowanie w Europie jest ponad dwukrotnie wyższe u zwierząt niż u ludzi.

Aż 60% wszystkich antybiotyków w Polsce jest podawane zwierzętom w hodowlach.

“Gdy jedna osoba bądź grupa nadużywa antybiotyków w hodowli, powoduje ona rozprzestrzenianie się antybiotykooporności wśród bakterii, stwarzając zagrożenie dla całej ludzkiej populacji” - mówi Dr. Brad Spellberg, University of Southern California Medical Center

Jak uchronić ludzkość przed zjawiskiem rosnącej antybiotykooporności bakterii?

Skuteczne na pewno okazałoby się wprowadzenie odgórnego zakazu profilaktycznego używania antybiotyków na zdrowych zwierzętach, zwłaszcza Krytycznie Ważnych Antybiotyków, wykazujących największą skuteczność w leczeniu chorób ludzi.

Kolejne rozsądne rozwiązanie mogłaby stanowić poprawa warunków hodowlanych zwierząt, tak aby używanie antybiotyków nie było dłużej konieczne. Byłoby to jednak mniej korzystne ekonomicznie dla inwestorów i właścicieli ferm, których część mogłaby mniej entuzjastycznie podchodzić do pomysłu.

Pomogłoby z pewnością także ograniczenie ilości antybiotyków podawanych zwierzętom - jak podają badacze UCM - redukcja użycia antybiotyków o 30% zmniejszyłaby o 50% obfitość genów odpowiedzialnych za oporność na antybiotyki.

Teraz pytanie brzmi - czy rząd zauważy powagę problemu, w obliczu którego stoi Polska jak i cała Europa? 

Czy na czas powzięte zostaną działania, które położą kres rozwojowi katastrofy, przed którą ostrzegają naukowcy i najważniejsze światowe instytucje zdrowotne?

Autor: Urszula Jasek

 

Zdjęcia: ISTOCKPHOTO

Źródła:

1) "Abundance and diversity of the faecal resistome in slaughter pigs and broilers in nine European countries". Nature Microbiology 2018. DOI: 10.1038/s41564-018-0192-9.

2)https://www.lavanguardia.com/natural/20180724/451087342210/genes-resistentes-antibioticos-granjas-cerdos-pollos-union-europea-estudio.html

3)https://www.ucm.es/otri/identificados-mas-de-400-genes-de-resistencia-a-antibioticos-en-granjas-europeas

4)https://www.ciwf.pl/kampanie/farmagedon-stopthemachine/ratujmy-nasze-antybiotyki/

5)https://www.iflscience.com/health-and-medicine/how-much-antibioticresistant-bacteria-is-in-your-meat-the-answer-is-complicated/

6) https://www.ecowatch.com/superbugs-meat-antibiotic-resistance-ewg-2582103840.html

7) http://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/antibiotic-resistance

8) http://farmsnotfactories.org/issues/

9) https://www.fda.gov/animalveterinary/safetyhealth/antimicrobialresistance/default.htm